Sessiz Çığlık Uygur Türklerinin Direnişi

Üniversitemiz Sağlık Kültür ve Spor Daire Başkanlığına bağlı olrak faaliyet gösteren Hadis Topluluğu tarafından düzenlenen “Sessiz Çığlık: Uygur Türklerinin Direnişi” başlıklı program, 17 Aralık 2025 Çarşamba günü saat 14.00’da Kütahya Dumlupınar Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Konferans Salonu’nda gerçekleştirilmiştir. Program, Doğu Türkistan’da yaşayan Uygur Türklerinin maruz kaldığı sistematik baskılar, insan hakları ihlalleri ve dini-kültürel asimilasyon politikalarına dikkat çekmek; üniversite öğrencilerinde farkındalık ve bilinç oluşturmak amacıyla düzenlenmiştir.Program, Fakülte Dekanı Prof. Dr. İsmail Yalçın’ın açılış ve selamlama konuşmalarıyla başlamış, ardından Doğu Türkistan Yeni Nesil Hareketi Kurucu Başkanı Abdüsselam Teklimakan konuşmacı olarak söz almıştır. Konuşmacı, sunum eşliğinde Doğu Türkistan’ın tarihî sürecini kapsamlı bir şekilde ele almış; bölgenin İslamiyet öncesi ve sonrası dönemleri, Çin işgali ve Komünist Çin yönetimi altında yaşanan gelişmeleri kronolojik bir çerçevede katılımcılara aktarmıştır. Sunumda Doğu Türkistan’ın coğrafi yapısı, nüfus dağılımı ve tarih boyunca sahip olduğu siyasi kimlikler hakkında bilgilere yer verilmiş, özellikle 1949 sonrası dönemde uygulanan baskı politikaları ayrıntılı şekilde açıklanmıştır.

Program süresince Doğu Türkistan’da dini ve milli kimliğe yönelik yasaklar, ibadet özgürlüğünün engellenmesi, camilerin yıkılması, dini eserlerin imha edilmesi ve dini isimlerin yasaklanması gibi uygulamalar somut örneklerle ele alınmıştır. Bunun yanı sıra zorunlu kürtaj, demografik yapının bilinçli şekilde değiştirilmesi, zorunlu çalıştırma (köle işçilik), her eve bir Çinli yerleştirilmesi uygulaması, zorla evlendirmeler ve çocukların ailelerinden koparılarak asimilasyona tabi tutulduğu kamplar üzerinde durulmuştur. Toplama kamplarında yaşanan fiziksel ve psikolojik işkenceler, insanlık onurunu zedeleyen uygulamalar ve keyfi tutuklamalar, uluslararası hukuk ve insan hakları bağlamında değerlendirilmiştir. Konuşmacı, Doğu Türkistan’da yaşananların bireysel ihlallerden öte sistematik bir soykırım politikası niteliği taşıdığına dikkat çekmiştir.Sunumun son bölümünde katılımcılara Doğu Türkistan için neler yapılabileceği konusunda öneriler sunulmuş; dua, bilinçlendirme faaliyetleri, akademik araştırmalar, kamuoyu oluşturma, sosyal medya desteği ve gönüllü etkinliklere katılım gibi bireysel ve toplumsal sorumluluk alanları vurgulanmıştır. Program boyunca öğrencilerin konuya yoğun ilgi gösterdiği, soru-cevap bölümünde aktif katılım sağladıkları gözlemlenmiştir.

Programın sonunda, etkinlik kapsamında katılımcı öğrenciler arasında Doğu Türkistan konulu bir Kahoot bilgi yarışması düzenlenmiştir. Yarışma ve çekiliş neticesinde, Taha Kılınç’ın Kayıp Coğrafyanın İzinde: Doğu Türkistan Seyahatnamesi adlı eseri 20 öğrenciye hediye edilmiştir. Kitaplar, program bitiminde öğrencilere teslim edilmiştir. Etkinlik, konuşmacıya teşekkür edilmesi ve organizasyonda emeği geçenlere yönelik takdir ifadelerinin ardından sona ermiş; program sonunda konuşmacı, organizasyon ekibi ve katılımcı öğrencilerin iştirakiyle toplu fotoğraf çekimi gerçekleştirilmiştir.Gerçekleştirilen bu program, öğrencilerin Doğu Türkistan meselesine ilişkin bilgi düzeylerini artırmış, insani ve vicdani duyarlılık kazanmalarına katkı sağlamış ve üniversite bünyesinde toplumsal sorumluluk bilincini güçlendiren nitelikli bir faaliyet olarak değerlendirilmiştir.

.